ARCHEOLOGIA-ZBIORY

Dział Archeologii Muzeum Okręgowego w Rzeszowie gromadzi zabytki związane z osadnictwem pradziejowym i wczesnośredniowiecznym z terenu Polski południowo-wschodniej. Liczący kilkadziesiąt tysięcy zbiór obejmuje zróżnicowane chronologicznie, surowcowo i funkcjonalnie okazy narzędzi, broni, ozdób, naczyń. Szczególnie licznie reprezentowane są zabytki dokumentujące zasiedlenie tego obszaru w epoce brązu i we wczesnej epoce żelaza. Charakterystyczne ozdoby oraz różnorodne formy naczyń glinianych, pochodzące zarówno z osad, jak i cmentarzysk, odnoszone są przede wszystkim do tzw. tarnobrzeskiej kultury łużyckiej (XIII/XII – IV w. p.n.e.).

     Bardzo interesujące są zabytki z okresu rzymskiego, głównie o charakterze osadowym, w tym słynny skarb złotych i srebrnych ozdób z połowy V w. ze Świlczy, koło Rzeszowa.

     Na uwagę zasługuje również największy w skali Polski południowo-wschodniej zbiór zabytków związanych z najstarszą fazą osadnictwa słowiańskiego z VI-VII w.

     Omawiany zbiór ciągle uzupełniany jest przez nowe materiały pozyskiwane w trakcie prowadzonych przez pracowników Działu badań terenowych. Są to prace wykopaliskowe o charakterze szerokopłaszczyznowym, jak i sondażowym, powierzchniowe oraz tzw. nadzory archeologiczne, prowadzone także na obszarach, które mają zostać objęte różnorodnymi inwestycjami budowlanymi (możliwość realizowania zleceń osób fizycznych oraz firm).

     Dział Archeologii Muzeum Okręgowego w Rzeszowie prowadzi również działalność naukową, głównie w zakresie opracowywania zbiorów. Efekty tych prac publikowane są w roczniku „Materiały i Sprawozdania Rzeszowskiego Ośrodka Archeologicznego” (wydawany od 1961 roku).

     Od 23 lat organizowane są konferencje podsumowujące kolejne sezony prac archeologicznych prowadzonych na terenie Polski południowo-wschodniej. Ostatnio zakres terytorialny prezentowanych zagadnień poszerzony został o obszar zachodniej Ukrainy i północnej Słowacji.

     Wszyscy pracownicy Działu czynnie uczestniczą w pracach rzeszowskiego oddziału Stowarzyszenia Naukowego Archeologów Polskich.

     Podkreślenia wymaga również działalność w zakresie popularyzacji archeologii. Na nowej, stałej ekspozycji w Muzeum Okręgowym w Rzeszowie pt. „Odkopana przeszłość – pradzieje Polski południowo-wschodniej” prowadzone są, zwłaszcza dla młodzieży szkolnej, lekcje muzealne. Ich tematyka dotyczy całego okresu pradziejów, jak i wybranych, bardziej szczegółowych zagadnień.

Inwentarz grobowy (Orliska Sokolnickie, stan. 1, pow. Tarnobrzeg) XVII w. p.n.e., glina, krzemień czekoladowy

Inwentarz grobowy (Orliska Sokolnickie, stan. 1, pow. Tarnobrzeg) XVII w. p.n.e., glina, krzemień czekoladowy

Figurka zoomorficzna (Trzcinica, stan. 1, pow. Jasło) XVI-XV w. p.n.e., glina

Figurka zoomorficzna (Trzcinica, stan. 1, pow. Jasło) XVI-XV w. p.n.e., glina

Skarb przedmiotów brązowych (Załęże, stan. 1, pow. Jasło) XIV/XIII-XIII w. p.n.e., brąz

Skarb przedmiotów brązowych (Załęże, stan. 1, pow. Jasło) XIV/XIII-XIII w. p.n.e., brąz

Skarb ozdób brązowych (Wiśniowa, stan. 1, pow. ropczycko-sędziszowski) XIII/XII-XII w. p.n.e., brąz

Skarb ozdób brązowych (Wiśniowa, stan. 1, pow. ropczycko-sędziszowski) XIII/XII-XII w. p.n.e., brąz

Ozdoby i monety z skarbu ze Świlczy (Świlcza, stan. 3, pow. Rzeszów) połowa V w., złoto, srebro

Ozdoby i monety z skarbu ze Świlczy (Świlcza, stan. 3, pow. Rzeszów) połowa V w., złoto, srebro

Kafle renesansowe (Będziemyśl, stan. 1, pow. Rzeszów) XVI w., glina

Kafle renesansowe (Będziemyśl, stan. 1, pow. Rzeszów) XVI w., glina